ముక్తినాథ్ ఆలయం: హిమాలయాల్లో 108 పవిత్ర జలధారల రహస్యం | Muktinath Temple Nepal | Nepal Muktinath Temple history in telugu | Bhakthi margam

ముక్తినాథ్ ఆలయం, నేపాల్

నేపాల్ దేశంలోని మస్తంగ్ జిల్లాలో ఉన్న హిమాలయపర్వతాలలో భాగమైన తొరంగ్ లా పర్వతపాదం వద్ద ఉన్న పవిత్ర క్షేత్రం ముక్తినాథ్. ముక్తినాథ్ కేవలం హిందువులకే కాదు, ముస్లిములకు కూడా పవిత్రక్షేత్రం. ఈ ఆలయం రాణి పౌవా (ఒక్కోసారి పొరపాటుగా దీనిని కుడా ముక్తినాథ్ అంటూ ఉంటారు) గ్రామానికి సమీపంలో ఉంది. హిందువులు ఈ పవిత్రక్షేత్రాన్ని ముక్తిక్షేత్రం అంటారు. ముక్తిక్షేత్రం అంటే మోక్షాన్ని ఇచ్చే ప్రదేశం అని అర్ధం. ఈ ఆలయం ఒకప్పుడు వైష్ణవుల ఆధీనంలో ఉండేదనీ,ఆ తరువాత బౌద్ధుల ఆరాధనాక్షేత్రంగా మారిందని భావిస్తారు. 

ఈ ఆలయం 108 వైష్ణవ దివ్యక్షేత్రాలలో ఒకటిగా భావిస్తారు. బుద్ధులకు పూర్వం ఈ ప్రదేశం సాలిగ్రాం అని పిలువబడుతూ వచ్చింది. శ్రీమన్నారాయణకు ప్రతిరూపమైన సాలిగ్రామశిలలు ఇక్కడ అత్యధికంగా లభించడమే ఇందుకు కారణం. 51 శక్తిపీఠాలలో ఇది ఒకటి. బౌద్ధులు ఈ ప్రదేశాన్ని చుమింగ్ గ్యాస్థా అని పిలుస్తారు. టిబెట్ భాషలో చుమింగ్ గ్యాస్థా అంటే నూరు జలాలు అని అర్ధం. టిబెటిన్ బౌద్ధులు ముక్తినాథ్ లేక చుమింగ్ గ్యాస్థాను ఢాఖినీ క్షేత్రంగా భావిస్తారు. ఢాకినీ అంటే ఆకాశనృత్య దేవత. బౌద్ధుల వజ్రయాన బుద్ధిజానికి చెందిన తాంత్రిక ప్రదేశాలలో ముక్తినాథ్ ఒకటి. అవలోకేశ్వరుడు ముక్తినాథుడిగా అవతరించాడని వారు భావిస్తారు.

ముక్తినాథ్ ఈ దేవాలయ దర్శనముతో కష్టములు/బాధలు అన్నీ తొలగిపోతాయని నమ్మకము. (ముక్తి=నిర్వాణము,నాథ్=దేవుడు). ముక్తినాథ్ యొక్క ఈ ప్రసిద్ధ పుణ్యక్షేత్రము నేపాల్ లో ముస్తంగ్ జిల్లాలో, జామ్సం కు 18 కిలోమీటర్లలలో తూర్పు, దక్షిణదిశగా, దాదాపు 3,749మీటర్ల ఎత్తులో నెలకొని ఉంది. ముఖ్య దేవాలయము వరహా ఆకారములో ఉన్న వైష్ణవ ఆలయము. గోడల్లోంచి 108 పుణ్యతీర్థ జలధారలు వస్తుంటాయి. ఈ దేవాలయము ఎత్తైన కొండపైన నెలకొని ఉంది, అందువలన వాతావరణము అనుకూలముగా ఉన్నప్పుడు మాత్రమే దర్శనీయముగా ఉంటుంది.

ఖాట్మండు నుంచి ముక్తినాథ్ కు వెళ్ళడానికి రెండు మార్గములు ఉన్నాయి. ఒకటి, విమానములో ఖాట్మండు లో బయలుదేరి, పోఖరా గుండా జామ్సం చేరి, అక్కడి నుంచి కాగ్బెని ద్వారా ఏడు నుండి ఎనిమిది గంటల నడక ద్వారా చేరుకోవచ్చు. లేదంటే, పోఖరా నుంచి మొత్తము నడిచి వెళ్లడము, ఇది ఏడు నుంచి ఎనిమిది రోజులు పడుతుంది. నాలుగు ధామముల యాత్ర పూర్తి చేసిన తరువాత ఈ యాత్ర చేయవలెనని నమ్ముతారు. 

ఈ దేవాలయ పవిత్రతను హిందువులు,బౌద్దమతస్థులు కూడా విశ్వసిస్తారు. దగ్గరలో ఉన్న జ్వాలామాత మందిరములో భూగర్భంలోని సహజ వాయువుల వలన నిత్యమూ వెలుగుతున్న ఒక జ్యోతి ఉంది. అన్నపూర్ణ ప్రాంతములో, జామ్సమ్ ఒక మంచి కూడలి. ఇక్కడ ప్రపంచస్థాయి వసతి సౌకర్యాలు కలవు, వీటి ద్వారా ఎవరైనా ఈ ప్రకృతి సౌందర్యమును చక్కగా ఆస్వాదించవచ్చు.

చరిత్ర:

హిందువుల విశ్వాసాల ప్రకారం, బృందా శాపం కారణంగా విష్ణువు శాలిగ్రామంగా మారాడు. బృందా జలంధరుని భార్య. ఆయన శాపవిముక్తి పొంది మోక్షాన్ని పొందిన ప్రదేశం ఇది. అందుకే ఇక్కడ విష్ణుమూర్తిని ముక్తినాథునిగా పూజిస్తారు. ముక్తినాథ్ అంటే మోక్షానికి దేవుడు. బౌద్ధులు ఇక్కడ విష్ణువును అవలోకితేశ్వరునిగా పూజిస్తారు.
టిబెటన్ బౌద్ధ సంప్రదాయం ప్రకారం, టిబెటన్ బౌద్ధమత స్థాపకుడు గురు రింపోచే (పద్మసంభవ), టిబెట్‌కు వెళ్లే మార్గంలో ముక్తినాథ్ వద్ద ధ్యానం చేశాడు.

పురాణం:

టిబెట్ బుద్ధిజం స్థాపకుడైన పద్మసంభవ ( గురురింపోచ్) టిబెట్‌కు వెళ్ళే సమయంలో ఈ ప్రదేశానికి చేరుకుని ద్యానం చేసాడని బుద్ధసంప్రదాయకులు భావిస్తారు. ఈ ఆలయాన్ని హిందూపురాణాలు కూడా పలుమార్లు ప్రస్తావించాయి. విష్ణుపురాణంలో గండకీ నదీ మహాత్యంలో ముక్తినాథ్ గురించి శ్లాఘించబడింది.

ముక్తినాథ్ నుండి ప్రవహిస్తున్న కాలిగండకి శిలామూర్తి లేక సాలిగ్రామశిలలకు ఆలవాలం. ప్రపంచంలో ఎక్కడ విష్ణాలయాలు నిర్మించాలన్నా ఈ శలిగ్రామశిలలు అత్యవసరం. హిందువుల అత్యంత పవిత్రక్షేత్రాలలో గండకీ నది ఒకటి అని భావించబడుతుంది. 108 జలప్రవాహాలు పలు హిందూ విశ్వాసాలకు ప్రాతిపదిక.

హిందూ జ్యోతిషంలో రాశిచక్రంలో 12 స్థానాలు ఉంటాయి. అలాగే 9 గ్రహాలకూ అంతే ప్రాముఖ్యం ఉంటుంది. ఈ రాశులను గ్రహాలతో గుణించినప్పుడు వచ్చే సంఖ్య 108. జ్యోతిషంలో నక్షత్రాల సంఖ్య 27, ఒక్కో నక్షత్రానికి 4 పాదాలు. ఈ నక్షత్రాలను పాదాలతో లెక్కిస్తే వచ్చే సంఖ్య 108. దేవతల అష్టోత్త్స్రంలో నామాల సంఖ్య 108. ఇలా హిందూ సమాజంలో 108కి ఒక ప్రత్యేకత ఉంది.

ప్రాముఖ్యత:

ముక్తినాథ్ ఆలయం యొక్క ప్రాముఖ్యత ఏమిటంటే, ఈ ఆలయాన్ని సందర్శించిన వ్యక్తి మోక్షాన్ని లేదా మోక్షాన్ని పొందుతాడని నమ్ముతారు. మోక్షం అంటే జననం, మరణం మరియు పునర్జన్మల చక్రం నుండి విముక్తి. ఈ ప్రదేశంలో వారి పాపాలన్నింటినీ వదిలించుకోవడానికి ఇది సహాయపడుతుంది.

ముక్తినాథ్‌ను హిందూ మతంలో 'ముక్తి క్షేత్రం' అని పిలుస్తారు, అంటే 'విముక్తి లేదా మోక్ష స్థలం'. ఈ ఆలయం విష్ణువు యొక్క 108 దివ్యదేశాలలో 106వదిగా పరిగణించబడుతుంది, ఇది వైష్ణవ శాఖచే పవిత్రమైనదిగా పరిగణించబడుతుంది. ముక్తినాథ్ ఆలయం వైష్ణవుల ఎనిమిది అత్యంత ఆశీర్వాద దేవాలయాలలో ఒకటిగా నమ్ముతారు. మిగిలిన ఏడు దేవాలయాలు పుష్కర్, బద్రీనాథ్, తిరుపతి, తోటాద్రి, శ్రీరంగం మరియు శ్రీముష్ణం. ‘శక్తి పీఠం’లో ఇది కూడా ఒకటి. బౌద్ధులు ఈ ఆలయాన్ని చుమిగ్ గ్యాత్స అని పిలుస్తారు, దీని అర్థం టిబెటన్‌లో "వంద జలాలు".

బ్రహ్మ, విష్ణు మరియు మహేషులు ముగ్గురు సర్వోన్నత దేవతలు మరియు పవిత్ర త్రిమూర్తులు అని కూడా పిలుస్తారు. బ్రహ్మను సృష్టికర్త, విష్ణువు, రక్షకుడు మరియు శివుడు లేదా మహేశ్వరుడు, నాశనం చేసేవాడు. వైష్ణవులు విష్ణువును పరమేశ్వరునిగా భావిస్తారు. శ్రీమహావిష్ణువు తన చేతిలో కమలంలాగా సమస్త ప్రపంచాన్ని కలిగి ఉన్నాడని వైష్ణవులు నమ్ముతారు. విష్ణువు కరుణామయుడు మరియు అతను ఒక మోక్షాన్ని అనుగ్రహిస్తాడు.

ముక్తినాథ్ ఆలయానికి ఎలా చేరుకోవాలి:

ముక్తినాథ్ ఆలయం 3710 మీటర్ల ఎత్తులో తోరోంగ్ లా పాస్ పాదాల వద్ద ఉంది. ముక్తినాథ్ ప్రయాణం కష్టమైనప్పటికీ, ఇది అద్భుతమైన అనుభవం. ట్రిప్‌లో చాలా సమయం పాటు జీప్‌లో ప్రయాణించాల్సి ఉంటుంది. ఇందులో కొంచెం ట్రెక్కింగ్ కూడా ఉంటుంది. పర్వత విమానంలో ప్రయాణించడానికి కూడా ఎంచుకోవచ్చు.
మీరు ఆలయానికి ఎలా చేరుకోవాలో ఇక్కడ ఉంది.

గాలి: 

పోఖారా నుండి జోమ్సోమ్ వరకు పర్వత విమానాలు ఉన్నాయి. జోమ్సోమ్ నుండి, ముక్తినాథ్‌కి జీప్‌లు అందుబాటులో ఉన్నాయి.

రోడ్డు: 

పోఖారా నుండి జోమ్సోమ్ వరకు జీపులు అందుబాటులో ఉన్నాయి. జోమ్సోమ్ నుండి ముక్తినాథ్ వరకు జీపులు ఉన్నాయి. ముక్తినాథ్‌కి రోడ్డు మార్గంలో ప్రయాణించడం ఒక సాహస యాత్ర. రోడ్ల పరిస్థితి చాలా ఎగుడుదిగుడుగా ఉండడమే ఇందుకు కారణం.

Temple Timings:

5:00 AM to 8:30 PM.

Related Postings:

1. Stotras In Telugu

2. Karthika Puranam

3. Dharma Sandehalu

4. 12 Jyotirlingas

5. Rashi Phalalu

Muktinath Temple Nepal, Mukti Kshetra, 108 Water Spouts, Shaligram Stones, Mustang District Nepal, Thorong La Pass, Lord Vishnu Nepal, Buddhist Pilgrimage, Guru Rinpoche Muktinath, Jwala Mai Temple, Gandaki River, Saligramam, Muktinath Yatra from India, Himalayan Temples, 108 Divya Desams, Muktinath Yatra Telugu, Amazing Facts of Muktinath, Sacred Muktinath Dham Guide